Қиёмат аломатлари. 5-қисм

Қиёмат аломатлари рукнимизни давом эттирамиз. Ўтган мақоламизда қиёматнинг бугунги кунда юз бераётган аломатлари ҳақида сўз юритган эдик, бугун иншааллоҳ қўлдан келганча навбатдаги кичик аломатлар тафсирига ўтамиз. Расулаллоҳ с.а.в. 14 аср аввал ҳабар берган бу аломатларнинг бизнинг замонимизда зоҳир бўлиши Аллоҳнинг яна бир мўжизасидир.

16. Масжидлар ва Қуръоннинг безатилиши

Анас р.а. дан ривоят қилинади. Расулаллоҳ с.а.в. дедилар: “Токи инсонлар бир-бирларига масжидлар билан мақтанмагунларича қиёмат бўлмайди”. (Имом Аҳмад ривояти, Албоний саҳиҳ деган).

Мана бу аломатнинг ҳам гувоҳи бўлиб турибмиз. Масжидаримиз кундан-кунга дабдабали бўлиб, безакларга тўлиб одамлар чиндан ҳам бир-бирларига ўзлари борадиган масжидлар билан мақтанишадиган бўлишди.

Абу Саид ал-Ҳудрий ривоят қиладилар: “Мадинадаги Расулаллоҳ с.а.в. масжидларининг томи пальма дарахти барглари билан ёпилган эди. Расулаллоҳ с.а.в. даврларида ҳам, Абу Бакр р.а. ҳалифалик даврларида ҳам шундай бўлди, Умар бин Ҳаттоб ҳалифа бўлганларида бир қурувчини олиб келдилар ва масждининг устини сув ўтмайдиган қилиб ёпишни буюрдилар ва қўшимча қилиб: “Огоҳ бўл, сариқ ёки қизил бўёқларни ишлатмагин, чунки одамларнинг ҳаёли кетиши мумкин”, дедилар.”(Бухорий ривоятлари)

Ҳозирги кунда сариқ, қизил ранглар ҳеч нарса бўлмай қолди. Ҳозир масжидларни тилладан, кумушдан безатиш, ичларига катта-катта люстралар осиш, тагимизда барча ранглар билан жиловланувчи жойнамозларни тўшаш ва ҳоказолар “мода” бўлган десак адашмаган бўламиз.

Анас р.а. айтади: “Одамлар қурган масжидлари билан ғурурланадилар лекин у ерга бормайдилар, фақатгина масжид ичидаги безаклар билан мақтанадилар ҳолос”. Ибн Аббос айтади: “Сизлар ҳудди яхуд ва насоролар черковларини безатганлари каби масжидларингизни безайсизлар”. (Имом Бухорий ривоятлари).

Ана шу кунлар келмадими? “Ҳастимомни зўр қилишибди. Ичига беш минггта одам сиғаркан, уёғи унақайкан, буёғи бунақайкан” деб мақтаниб қўямиз, қани ўша беш минг одам келаяптими ҳар куни? 3 миллион мусулмон яшайдиган Тошкентга беш минг нима деган гап? Телевизорларда, радиоларда жар соламиз “Тошкент Ислом маданияти пойтаҳти, бунча масжидлар тикланди, унчаси янги қурилди” деб, қизиқ ана шу масждини қурганларни ўзи ҳеч бўлмаса шу масжидларга чиқиб туришармикин. Майли фақатгина салбий томонларни гапирмайлик, Алҳмадулиллаҳ, тан оламиз оҳирги пайтларда масжидларда жамоат кўпайиб қолди. Намозга янги қўшилганлар сони ошаяпти. Ҳеч бўлмаганда бомдод ва ҳуфтон намозларида масжидларимиз тўлиб турибди. Келинг масждиларга чиқайлик, Расулаллоҳ с.а.в. айтган каби масжидларнинг безаги билан мақтанадиган инсонлардан бўлиб қолмайлик, балки масждиларни тўлиб туриши билан мақтанайлик.

Абу Дардо р.а. дан ривоят қилинади. Расулаллоҳ с.а.в.: “Масжидларни ва Мусҳаф (Қуръонни) безашни бошласангизлар бошингизга мусибатлар келади” дедилар.(Ал-Ҳаким ва Термизий ривоятлари, Албоний ҳасан деган).

Мусҳафларни қаранг, қиммат қоғозларда, теридан тикилган муқоваларда қимматбаҳо мусҳафлар дейсизми, махсус босмали рангли мусҳаф дейсизми, тилла ҳарфлар билан битилган мусҳаф дейсизми, ҳаммаси бор. Бу ҳам қиёмат аломатларидан бири экан, ва қарангки Расулаллоҳ с.а.в. бу ҳақида ҳабар берганларига қарамасдан ҳам шу ишларни қилиб келаяпмиз, астағфируллоҳ.

17. Баланд биноларни қуришда мусобақалашиш

Абу Ҳурайра р.а. ривоят қилган узун ҳадисда Расулаллоҳ с.а.в. Жаброил алайҳиссаломнинг қиёмат ҳақидаги саволларига жавоб бериб, унинг аломатларидан бири "… туябоқувчилар баланд-баланд иморат сола бошлаганда…”, деб айтдилар. (Имом Бухорий ривояти).

Абу Ҳурайра р.а. дан ривоят қилинган бошқа ҳадисда Расулаллоҳ с.а.в. қиёмат аломатларини санаб ўтиб “… одамлар баланд иморат қуришда мусобақалашганида” деб айтганлар. (Имом Бухорий ривояти).

Хижратнинг 7-8 асрларида яшаган ибн-Хажар айтган экан: “Мусобақадан мақсад инсонларнинг бошқаларга қараганда баландроқ иморат қуришларидир. Одамлар уйларини турли йўллар билан безаб бир-бирларига мақтанишлари ҳам назарда тутилган бўлиши мумкин. Ҳозирда биз бунинг гувоҳи бўлаяпмиз, одамлар ўзларига катта-катта бинолар қуриши афсуски авж олиб бораяпти”. Қаранг 7-8 асрда бу гапларни айтган олим ҳозирги кундаги аҳволни кўриб нима деган бўлар эди.

Аҳоли зич жойлашган шахарларда баланд иморатлар қурилишини тушунса бўлади. У ерларда аҳоли кўп, ер эса қиммат, барчани уй-жой билан таъминлаш учун баланд қаватли иморатларни қуршини шароит ўзи тақозо этади. Лекин дунёдаги энг баланд ва энг чиройли иморатлар шундай шахарларда қурилаяптмикин? Дунё янгиликларидан ҳабардор одам албатта билади ҳозирги кунда “Ким энг баланд бино қуриш” мусобақаси Дубайда бўлаяпти. Авлодлари қўйбоқар, оддий сахровий халқлар бўлган Дубай аҳолиси ўз ерида нефт топганидан сўнг бирдан бойиб кетди ва ҳозирги кунда энг баланд иморатлар шахри номига сазовор бўлди.  Келинг Дубайни тинч қўяйлик, ўзимизнинг аҳволимизга бир назар солайлик. “Томимни қўшнимнинг томидан баланд қиламан”, дейдиганлар ўзимизда камми? Қишлоқларга бориб иморатларга бир назар солинг, 20-30 йил олдин солинган иморатлар билан солиштиринг.

18. Ота-онага беҳурматлик

Абу Ҳурайра р.а. дан ривоят қилинган ҳадисда Расулаллоҳ с.а.в. қиёматнинг аломатларидан бири: “чўри ўз ҳожасини туғганда…” деб айтганлар. (Имом Бухорий ривояти).

Ибн Хажар ушбу ҳадисни шархлаб “чўри ўз ҳожасини туғиши – бу бола улғайганидан сўнг ўз ота—онасини беҳурмат қилиб, уларга ҳудди қулларга муносабат қилгандек қарайши” деган фикрни билдирганлар. (Фатх ул-Борий).

Аллоҳга ҳамдлар бўлсин, бизнинг юртимизда ота-онага ва умуман ёши улуғларга жуда катта ҳурмат ва эҳтиром кўрсатилади. Лекин европалашиб бораётган баъзи оилаларда афсуски юқоридаги аломатнинг илк белгилари кўриниб келмоқда.

19. Мусиқа ва қўшиқнинг авж олиши

Саҳл ибн Саъд ривоят қилади. Расулаллоҳ с.а.в. дедилар: “Қиёмат яқин қолганда ер ютишлар, зилзилалар ва бузуқликлар кўпаяди”. У зотдан сўрадилар: “Ё Расулаллоҳ, булар қачон юз беради?”, Набий с.а.в. дедилар: “Мусиқа асбоблари ва аёл қўшиқчилар кўп бўлганда”.  (Ибн Можа ривоят қилган, Албоний саҳиҳ деган).

Шу ўринда бир нарсани таъкидлаш керакки Расулаллоҳ с.а.в. шундай аломатларлардан ҳабар берганларида бу каби иллатларнинг кофиру-мушриклар орасида эмас булки мусулмон уммати орасида авж олишини айтганлар. Олдинги мақолаларимизда қиёмат аломатлари сифатида зинонинг кўпайиши, илмнинг кўтарилиши ёки жохилиятниг тарқалиши ҳақида гапирган эдик. Бугун эса ота-онага беҳурматлик, мусиқа ва қўшиқ авж олиши, маст қилувчи ичимликлар ҳақида гапирар эканмиз, булар ҳаммаси мусулмон уммати орасида пайдо бўладиган аломатлар деб тушунишимиз керак. Сабаби кофир ва мушриклар орасида бу нарсалар ҳатто иллат ҳам саналмайди.

20. Маст қилувчи ичимликларнинг кенг тарқалиши

Абу Омир ал-Ашъарий ривоят қиладилар. Расулаллоҳ с.а.в. бундай деб айтдилар: “Менинг умматим орасида зинони, ипак кийим кийишни, хамр (маст қилувчи ичимликларни) ва мусиқа асбобларини ҳалол деб билувчилар чиқади”. (Имом Бухорий ривояти, Ибн ал-Қайим саҳиҳилигини тасдиқлаган).

Уъбада ибн ас-Самит ривоят қилади. Расулаллоҳ с.а.в.: “Менинг умматим орасида баъзилар хамрни ҳалол дейдилар ва уни бошқа номлар билан атайдилар”. (Ибн Можа ривоят қилган, Албоний саҳиҳ деган).

Афсуски бизнинг юртимизда ҳам бу иллат жуда кенг тарқалган. Ароқ дейсизми, пиво дейсизми, вино дейсизми, магазинлар тўлиб тошиб кетган. Ичадиганлар сони афсуски намоз ўқийдиганларнинг сонидан бир неча баробар кўп. Ароқ ичиб туриб ҳам ўзларини мусулмонмиз деб қўядилар. Стаканларни уриштириб “дуо”лар қилиб қўядилар. Баъзилар эса намозни ҳам ўқийдилар, ароқни ҳам ичадилар. Астағфируллоҳ деймиз, Расулаллоҳ с.а.в. ҳабар берган ўша уммат биз эмасмикинмиз?

 

Давоми бор

Давомини ўқиш

Қиёмат аломатлари. 4-қисм

Ўтган мақолаларимизда қиёматнинг кичик аломатлари тафсирини бошлаган эдик ва бу аломатлардан кўплари содир бўлгани ҳақида ҳам гапириб ўтган эдик. Ушбу мақоламиз билан қиёмат аломатлари рукнмизни давом эттирамиз, ва афсус билан айтамизки қуйида келтирилган аломатларнинг кўпи бизнинг замонамизда юз бермоқда.

11. Омонатнинг кўтарилиши

Абу Ҳурайра р.а. ривоят қиладилар: “Расулаллоҳ с.а.в.: “Агар омонат зое этилса қиёматни кутавер!”, дедилар. “Нечук зое бўлади?”, деб сўрашди. Жаноб Расулаллоҳ: “Агар ишлар унинг аҳли бўлмаган кишилар қўлига топшириб қўйилса, қиёмат кунини кутавергин!”, деб жавоб қилдилар" (Имом Бухорий ривояти)

Ҳузайфа ривоят қиладилар: “Расулаллоҳ с.а.в. бизга икки ҳадис айтдилар, бирининг амалга ошганининг шоҳиди бўлдим, иккинчисининг бўлишини кутиб юрибман. Ўшанда Жаноб Расулаллоҳ бизга виждоннинг кишилар қалб томирларида нозил қилингани, сўнг кишилар Қуръон ва суннатни ўрганлганликлари ҳамда виждоннинг йўқолиб кетиши ҳақида сўзлаб бундай деган эдилар: “Киши бир ухлаб турганида қалбидаги виждони чиқиб кетиб, ўрнида бир рангсиз нарсадаги нуқтадек из қолади, сўнг яна ухлаб тургач, қолгани ҳам чиқиб кетиб, чўғни яланг оёғинг билан тепиб юборганингда ҳосил бўладиган қабариқдек нуқта қолади, кейин эса пуфакча пайдо бўлганини ёки ҳеч нарса қолмаганини кўрасан. Кейин одамлар ўзаро аҳдлашадилару, аммо бирорталари бунга амал қилмайдиган бўлиб қоладилар. Шунда фалон қавмда ҳалолу пок киши бор эмиш, у қанчалик доно, хушнамо ва матонатли эмиш деб сўзлайдиган бўлишади, аммо ҳақиқатда эса, у одамнинг қалбида хардал уруғичалик ҳам иймон бўлмайди” (Бухорий ривояти).

Яъни маълум бир мансабга нолойиқ инсонлар ана шу лавозимни эгаллашганида омонат зое бўлади. Ўзи порахўр бўла туриб катта лавозимни эгалласа, ҳақ нималигини билмайдиган инсон бошлиқ этиб тайинланса, исломдан ҳабари йўқ, иймонсизлар бош бўлиб қолганда омонат кўтарилади. Сабаби ундай инсонлар энди ҳақиқатни эмас, илм-маърифат динни эмас, ҳалқ манфаатини эмас балки ўз нафсларини ўйлайдилар. Ўша замонда инсонлар орасида виждон, ишонч ва оқибат ҳам кўтарилади. Инсонлар аҳдлашадилару лекин аҳдларига вафо қилмайдилар. Ўша замоннинг энг мақталган, ҳалолу-пок, матонатли деб аталган кишининг қалбида заррача ҳам иймон бўлмайди.

Шу сатрларни ўқир экансиз бир атрофингизга назар солинг. Юқорида ўтирган бошлиқларингизга бир қаранг. Ҳамма мақтайдиган “зўр одам” ларнинг қалбига бир назар солиб кўринг. Одамларнинг қанчалик “ростгўй” бўлиб боришаётганини ўйлаб кўринг. Эҳтимол Расулаллоҳ с.а.в. айтган замонлар келмадимикин?

12. Илмнинг кўтарилиши ва жохилият тарқалиши

Анас р.а.: “Мен сизларга бир ҳадис айтиб берай. Мендан кейин буни сизларга ҳеч ким айтиб бермайди. Расулаллоҳ с.а.в. қуйидагилар қиёмат аломатларидир деганлар”, дедилар:

• Илмнинг сусаймоғи
• Жаҳолатнинг кучаймоғи
• Зинонинг авж олмоғи
• Хотинлар кўпаймоғи

Эркакларнинг озаймоғи. Ҳатто эллик нафар хотинга 1 нафар эркакнинг бошчилик (эрлик) қилмоғи (Бухорий ривояти).

Илмнинг сусаймоғи деганда аксар уламо диний илм назарда тутилган дейдилар. Сабаби дунёвий илмлар вақт ўтиши билан ривожланиб, тарақииёт топиб  бораверади, афсуски исломий илм эса сусайиб ва натижада жаҳолат кучайиб бораверади.

Абдуллоҳ ибн Амр: “Расулаллоҳ с.а.в.нинг: “Аллоҳ таоло илмни бандалардан тортиб олмайди, уни уламоларни маҳв қилиш йўли билан тортиб олади. Одамлар бирорта ҳам уламо қолмаганидан динни тушунмайдиганларни ўзларига бошлиқ қилиб оладилар. Сўнг, улардан сўрайдилар. Улар билмасдан фатво айтадилар. Ўзлари ҳам адашиб, ўзгарларни ҳам адаштирадилар”, деганларини эшитганман”, деб айтган (Бухорий ривояти).

Астағфируллоҳ, деймиз, мана шундай кунлар бошимиздан ўтаяпти. Дунёвий илмлардан профессор бўлиб кетамиз, динимиздан ҳабаримиз йўқ. Ўзимизни мусулмон ҳисоблаймиз юриш-туришимиздан кофиру, аҳли китоблардан ҳеч фарқимиз қолмади. Ароқни ҳам ичамиз, зинони ҳам қиламиз, мусулмонмиз деб кўкрагимизни ҳам кериб қўямиз. Аллоҳ ҳаром деган ишларни тап тортмасдан қиламиз, Аллоҳ буюрган фарзлардан эса иккиланмасдан юз ўгирамиз. Биз жохил бўлмай, ким бўлсин? Урф-одатларимиз ҳам ибодатларимиз ҳам бидъатларга тўлиб кетган, исломда йўқ нарсаларни қилиб бу ислом деймиз, Қуръон ва суннатга амал қилганларни эса “ваҳҳобий”, “террорист” деймиз. Қаердан келди булар? Жавоб жуда оддий, нотўғри фатволар ва илмсиз инсонларнинг катта диний лавозимларни эгаллашлари, ёки юқорида айтлигани каби, омонатнинг кўтарилганидир.

Афсуски ҳозирги кунда фатво бериш арзимас ишдай бўлиб қолган. Билган-билмаган бемалол фатволарни бераверади. Ҳамма ўзича олим, ҳамма ўзича билимдон. Расулаллоҳ с.а.в. замонларида саҳобалар ҳадис айтишдан, бир фатво беришдан жудаям қўрқишар эди. Тобеинлардан бири масждига келиб ўттизга яқин саҳобалардан бир масалада фатво сўраганида саҳобалар “ундан сўра, бундан сўра” дейишиб ўттизтаси ҳам жавобдан қочган экан. Ҳозир одамлар сўрамасингдан олдин ўзлари келиб фатво беришади, қўрқмасдан, фатво беришдек катта маъсулиятни бўйниларига олаверадилар. Нотўғри фатво бериб қўйиб қиёматда жавоб беришни эса ўйламайдилар.

Умар бин Ҳаттобдан бир киши фатво сўраб келганида, у киши “Шундай ҳодиса юз бердими?”, деб сўраган эканлар, “Йўқ”, деган жавобни олгач, “Олдин ана шу воқеа содир бўлсин, кейин мени олдимга келсанг мен Бадр жангида қатнашганларни йиғиб, мажлис қилиб, сенга жавобини айтаман” деган эканлар. Биз эса ҳали бўлмаган саволларни беришни яхши кўрамиз, “унақа бўлса нима бўларди, бунақа бўлса нима бўларди?”.

Имом Молкининг олдиларига бир инсон жуда узоқ йўл босиб келиб қирқта савол сўраганида, у киши ўттиз олтита саволга “Аллоҳу аълам” деб жавоб қилган эканлар. Бутун бир Моликий мазҳабининг асосчиси, кучли муҳаддис, ислом оламидаги энг машхур тўрт имомлардан бири бўлган Имом Моликдек зот қирқтадан саводан тўртасига жавоб берган эканлар ҳолос. Савол сўраб келган киши “Мен бориб аҳлимга нима деб жавоб бераман, ўттиз олтита саволим жавобсиз қолдику” деганида, у зот “Имом Молик билмас эканлар деб айтгин”, деган эканлар.

Ҳузайфадан ривоят қилинади. Расулаллоҳ с.а.в. дедилар: “Ислом ҳудди бўялган кийимнинг ювилганда ранги ўчгани каби йўқолиб бораверади. Оҳири инсонлар рўза, намоз, қурбонлик ва садақа нима эканлигини ҳам билмай қоладилар. Бир кечада Аллоҳнинг китоби йўқ бўлади, ҳаттоки ер юзида битта ҳам оят қолмайди. Қари чол ва кампирлар: “Бизнинг ота-боболаримиз “Ла илаҳа иллаллоҳ” деганларини эшитгандик, биз ҳам шуни айтаяпмиз”, дейишади.” Шунда Сула (Ҳузайфадан): “Намоз, рўза, қурбонлик ва садақа ҳақида билмаганларга “Ла илаҳа иллаллоҳ” қандай ёрдам беради?”, деб сўради. Ҳузайфа р.а. юзини ўгирди. Сула уч маротаба саволини қайтарганда ҳам Ҳузайфа унга орқасини ўгирди, кейин эса ўгирилиб, “Эй Сула! Ана шу уларни жаҳаннамдан сақлайди! Ана шу уларни жаҳаннамдан сақлайди! Ана шу уларни жаҳаннамдан сақлайди!” деб жавоб қилди (Ибн Можа ва Ал-Ҳаким ривоятлари, Албоний саҳиҳ деган).

Расулаллоҳ с.а.в. даврларида кийимлар маҳсус бўёқ билан бўялар эди ва уларнинг ранги жуда тез, 3-4 ювишдаёқ, чиқиб кетар эди. Расулаллоҳ с.а.в. диннинг ана шу бўёқ кетиб қолгани сани жуда тез кўтарилишига ишора қилганлар. Демак шундай замонлар келар эканки, инсонлар “Ла илаҳа иллаллоҳ”дан бошқасини эсдан чиқариб юборишади. Аллоҳ таоло эса Қуръони Каримни ер юзидан кўтарар экан. Бунга сабаб эса юқорида айтилганидек исломга бўлган беҳурматликнинг кучайиши, инсонлар динни ташлаб жоҳилиятга қараб кетишларидир.

Анас р.а. дан ривоят қилинган ҳадисда Расулаллоҳ с.а.в. “Қиёмат бўлмайди токи ер юзидаги одамлар “Аллоҳ, Аллоҳ” демайдиган бўлгунларича” деганлар (Муслим ривояти).

Баъзи уламолар бу ҳадисни шарҳлаб, қиёматга жудаям яқин қолганда инсонлар Аллоҳни ҳатто эсламай ҳам қўйишади деган фикрни билдиришган. Бошқа бир фикрга кўра эса инсонлар ҳаққа даъват қилмайдиган бўлиб кетишади. Нима бўлганда ҳам бу замонда яшайдиганлар исломдан жуда йироқда бўладилар ва айнан уларнинг устига қиёмат бўлади, зеро Абдуллоҳ Ибн Масъуддан ривоят қилинган ҳадисда Набий с.а.в. дедилар: “Қиёмат қоим бўлгач, тирик қолганлар – энг ёмон одамлардир!” (Бухорий ривояти).

13. Айғоқчи, жосусларнинг кўпайиши

Абу Умомадан ривоят қилинади. Расулаллоҳ с.а.в. дедилар “Қиёматга яқин менинг умматимдан шундай инсонлар пайдо бўладилар, уларнинг қўлларида сигирнинг думига ўҳшаган ҳивчин бўлади. Улар эрталаб уйдан чиққанларида ва кечқурун уйга қайтиганларида Аллоҳ улардан ғазабланади” (Имом Аҳмад ривояти).

Табаронийдан ривоят қилинган ҳадисда Расулаллоҳ с.а.в.:“Қиёматга яқин шундай бир айғоқчилар бўлади, улар Аллоҳнинг ғазабига учраган ҳолда уйдан чиқадилар, ва шу ҳолда уйга қайтадилар. Уларга ёрдам берувчилардан бўлмагин” деганлар.

Муҳаддислар ушбу ҳадисда гап мамлакатни қўриқловчи қуролли кучлар ёки посбонлар ҳақида эмас, балки мусулмонларнинг ортидан пойловчи айғоқчи ва жосуслар ҳақида деб айтишади. Афсуски ислом тарихида бундай даврлар кўп бўлган, тарихда ҳам, ҳозирда ҳам кўпгина олиму-уламолар, гапирган ҳақ гаплари, қилган амри-маъруф ва наҳий мункарлари туфайли азоб-уқубатларга, қийноқларга солинганлар, қамоқ ва зиндонларга ташланганлар ва яна қанчалари қувғин бўлганлар. Расулаллоҳ с.а.в. бизларни шундай замонлар келганда уларга ёрдам беришдан қайтарганлар, яъни улардан бири бўлиш уёқда турсин, ҳатто уларга ёрдам бериб ҳам гуноҳга қолиб юрманглар деб огоҳлантирганлар.

14. Зино авж олиши

Анас р.а.: “Мен сизларга бир ҳадис айтиб берай. Мендан кейин буни сизларга ҳеч ким айтиб бермайди. Расулаллоҳ с.а.в. қуйидагилар қиёмат аломатларидир деганлар”, дедилар:

• Илмнинг сусаймоғи
• Жаҳолатнинг кучаймоғи
• Зинонинг авж олмоғи
• Хотинлар кўпаймоғи

Эркакларнинг озаймоғи. Ҳатто эллик нафар хотинга 1 нафар эркакнинг бошчилик (эрлик) қилмоғи (Бухорий ривояти).

Зинонинг авж олиши ҳам қиёмат аломатларидан бири экан. Менимча бу иллат ҳақида ортиқча гапиришнинг ҳожати ҳам бўлмаса керак. Юртимизга бир назар солинг, яқинда зино оддий ҳолга айланиб қолади. Бир томондан телевидение, радио, кино, мусиқа ҳар куни ёшларни шунга тарғиб қилиб келмоқда. Ҳаммасидан ачинарлиси бу чет эл кинолари ёки мусиқалари эмас, балки ўзимизнинг ўзбек кино, мусиқа ва эшиттиришларимиздир. Телевидениени ярим яланғоч ўзбек қўшиқчилари эгаллаган, кўчаларимиздаги очиқ-сочиқ ўзбек қизларидан эса ҳатто кўпни кўрган европаликлар ҳам оғзи очилади. Исломдан ҳабари йўқ ота-оналар эса бемалол фарзандарини ана шундай шарманда ҳолда кийиниб юришига йўл қўйиб берадилар.

Иккинчи томондан эса ҳалолнинг қийинлашиб кетгани ҳам ҳаром зинонинг авж олишига сабаб бўлмоқда. Ҳозирги кунда тўй қилиб, уйланиш шунчалик қийин қилиб ташланганки, ёшлар тинчгина “арзонроқ” ҳаромга бориб қўя қоладилар.

Наввос ибн Самъондан ривоят қилинган узун ҳадисда Расулаллоҳ с.а.в. дажжол, Исо алайҳиссалом ва мўминларнинг жонини олувчи хушбўй ҳаво ҳақида гапириб, ундан сўнг: “Ер юзида фақат ёмон кишилар қолишади. Уларнинг эркаклари аёллар билан худди эшаклар бир-бири билан жинсий алоқа қилишгани каби хотиржам иш бажараверишади. Улар шу ҳолатда туришганида қиёмат қоим бўлади”, деган гапларни айтганлар (Муслим ривояти).

Демак зино шу қадар авж олар эканки ҳатто одамлар ҳудди ҳайвонлардек очиқчасига зино қилаверар эканлар.

Абу Ҳурайра р.а. дан ривоят қилинади. Расулаллоҳ с.а.в.: “Қалбим қўлида бўлган Зот билан қасамки, токи эркак киши аёлини кўчанинг ўртасида ётқизмагунича бу уммат йўқ бўлиб кетмайди. Шунда ана шу замоннинг энг яхшилари келиб, уларга: “Анави деворинг ортига ўтсангизлар бўлмайдими”, деб айтадилар”, дедилар (Абу Яъла ривояти, Ал-Ҳейсомий саҳиҳ деган)

15. Рибо кенг тарқалиши

Абу Ҳурайра р.а. ривоят қилади: “Расулаллоҳ с.а.в. дедилар: “Қиёматга яқин қолганда рибо кенг тарқалади.” (Табароний ривояти, ал-Мунзирий саҳиҳ деган)

Рибо, судҳўрлик ҳозирда қанчалик авж олганини ўзимиз гувоҳи бўлиб турибмиз. Дунёдаги деярли барча давлатларнинг иқтисодиёти рибо асосида ривожланиб келмоқда. Банклардан кредит олиш эса оддий ҳолга айланиб қолган.

Абу Ҳурайра р.а. дан ривоят қилинган бошқа ҳадисда Расулаллоҳ с.а.в. “Инсонларга шундай замон келадики, киши олган нарсаси ҳалолданми, ҳаромданми унга эътибор қилмайдиган бўлиб қолади”, деганлар.

Аллоҳ таоло айтади: “Рибони ейдиганлар (қабрларидан) фақат шайтон уриб, жинни бўлган кишидек довдираб турарлар. Бундай бўлиши, уларнинг, тижорат ҳам рибога ўхшаш-да, деганлари учундир. Ва ҳолбуки, Аллоҳ тижоратни ҳалол, рибони ҳаром қилган. Кимки Роббидан мавъиза келганда тўхтаса, аввал ўтгани ўзига ва унинг иши Аллоҳнинг Ўзига ҳавола. Кимки, яна (рибога) қайтса, ана ўшалар дўзах эгаларидир. Улар унда абадий қолурлар”, (Бақара, 275-оят).

Аллоҳ таоло: “Аллоҳ рибони доимо нуқсонга учратур ва садақаларни зиёда қилур. Ва Аллоҳ ҳар бир кофир, гуноҳкорни хуш кўрмас”, деган (Бақара, 276).

Жобир розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам рибохўрни, унинг едирувчисини, котибини ва икки шоҳидини лаънатладилар ва улар баробардирлар”, дедилар».(Муслим, Абу Довуд ва Термизий ривоят қилган)

Давоми бор

Давомини ўқиш

Қиёмат аломатлари. 1-қисм

Ҳаммамизга маълумки ҳар бир ўзини мусулмон деб санаган киши қиёмат кунига иймон келтириши фарздир. Бу кунга иймон келтириш Ислом рукнларидан биридир.

Аллоҳ таоло Қуръони каримда "Яхшилик юзингизни машриқ ёки мағриб томонга буришингизда эмас. Лекин яхшилик ким Аллоҳга, охират кунига, фаришталарга, китобга, Пайғамбарларга иймон келтирса ... ", деб айтади (Бақара, 177).

Расулаллоҳ с.а.в. хам иймон хақида савол берган Жаброил алайҳиссаломга "«(Иймон): - Аллоҳ таъолога, Унинг фаришталари, китоблари, пайғамбарлари, охират куни хамда тақдирнинг яхши ва ёмонига ишонишингиздир», деганлар (Имом Муслим ривояти).

Бу кунга иймон келтирганлар ўз ҳавои-нафсининг қули бўлиб бойлик, мол-дунё, обрў орттиришга эмас балки ана шу ваъда қилинган кун келгунга қадар имконияти борича кўпроқ яхши ва савобли амаллар, гўзал ибодатлар қилишга, қилган гуноҳлари учун Аллоҳ таолодан мағфират сўраб тавба қилишга, ҳаракат қилади. Аллоҳ таоло Қуръони каримда марҳамат қилиб айтади: "Роббингизнинг мағфиратига ва Аллоҳга ҳамда Унинг Пайғамбарларига иймон келтирганлар учун тайёрланган, кенглиги осмону ернинг кенглигича бўлган жаннатга мусобақалашинг. Ана ўша Аллоҳнинг фазли. Кимга хоҳласа беради, Аллоҳ улуғ фазл эгасидир" (Ҳадид, 21)

Оҳират кунига иймон келтирмаганлар эса фисқу-фасодга берилиб, таназзулга юз тутадилар. Ўлганидан сўнг қилган гуноҳларига яраша жазо олишига ишонмаган одамдан яхшилик кутиб бўладими? Ҳалқимиз айтганидек "Аллоҳдан қўрқмаган, бандасидан қўрқармиди". Бундай одамлар охиратини обод қилишни эмас балки бу фоний дунёда мазза қилиб, роҳатланиб яшаб қолишни ҳоҳлайдилар ва бу мақсадларига эриши учун жиноят ва гуноҳлардан, разиллик ва ифлосликдан ҳам тап тортишмайди. Аллоҳ таоло ана шундай қиёмат бўлишига иномайдиган ёки қиёматгача ҳали узоқ деб санайдиган кимсаларга қарата: «Албатта, улар у(қиёмат)ни узоқ деб биладир. Ва Биз уни жуда яқин, деб билурмиз. У кунда осмон худди қора мой қолдиқларига ўхшаб қоладир. Ва тоғлар худди титилган жунга ўхшаб қоладир. Ва яқин дўст ўз дўстидан сўрамайдир. Уларни кўриб турадирлар. Гуноҳкор ўша кун азобидан қутулиш учун ўз болаларини ҳам, Ва хотинини ва ака-укасини ҳам, Ва уни ўзига олган қабиласини ҳам, Ва ер юзидаги жамийки кимсаларни ҳам фидо қилишни, сўнгра ўзи нажот топишни истайдир», деб марҳамат қилади (Маориж, 6-14) .

Бу куннинг дахшатлари хақида Аллоҳ таоло Ҳаж сурасида "Эй одамлар! Роббингиздан қўрқинг! Албатта, (қиёмат) соати зилзиласи улкан нарсадир. Уни кўрадиган кунингизда, ҳар бир эмизувчи ўзи эмизаётган нарсасини унутар. Ҳар бир ҳомиладор ҳомиласини ташлар. Одамларни маст ҳолда кўрарсан. Ҳолбуки, улар маст эмас. Лекин Аллоҳнинг азоби шиддатлидир", деб айтади (Ҳаж, 1-2).

Қиёмат хақида барча пайғамбарлар ўз қавмларини огоҳлантирганлар. Нух алайхиссалом ўз қавмига қарата "Ва Аллоҳ сизларни ердан ўстириб чиқарадир. Сўнгра сизларни унга қайтариб, яна чиқарадир" деб айтган бўлса (Нуҳ 17-18), Иброҳим алайҳиссалом эса "Албатта, Роббул Оламийндан бошқа уларнинг барчаси менга душмандир. У мени яратган зотдир. Бас, мени ҳидоят қиладиган ҳам Унинг Ўзи. Ва мени таомлантирадиган ва суғорадиган ҳам Унинг Ўзи. Бемор бўлганимда менга шифо берадиган ҳам Унинг Ўзи. Мени ўлдирадиган, сўнгра тирилтирадиган ҳам Унинг Ўзи. Ва менинг хатоимни қиёмат куни мағфират қилишидан умидвор бўлганим ҳам Унинг Ўзи", деган гапларни айтган (Шуаро 77-82).

Пайғамбаримиз Муҳаммад саллоллоҳу алайҳи васалламга эса Аллоҳ таоло кофирларга қарата "... Ундоқ эмас, Роббим билан қасамки, албатта қайта тирилтирилурсизлар, сўнгра қилган ишларингиздан хабардор қилинурсизлар. Бу иш Аллоҳ учун осондир”, деб айтишни буюради (Тағобун, 7).

Ҳулоса қилиб айтганда Қуроъни каримда биронта саҳифа йўқки бизни қиёмат куни ҳақида огоҳлантирмаса. Лекин шу билан бирга бу кун қачон бўлишини Аллоҳдан ўзга хеч ким билмайди. Аллоҳ таоло Қуроъни каримда айтади: "Сендан (қиёмат) соати қачон собит бўлиши ҳақида сўрарлар. Сен:«Унинг илми фақат Роббим ҳузуридадир. Уни фақат Ўзигина зоҳир қиладир. У осмонлару ерда оғир иш бўладир. Сизларга фақат тўсатдан келадир», деб айт. Худди сен уни билишинг керакдек, сендан сўрарлар. Сен:«Унинг илми фақат Аллоҳнинг ҳузуридадир. Лекин кўп одамлар билмаслар", деб жавоб бер" (Аъроф, 187)

Шунингдек Назият сурасида "Сендан, қиёмат қачон бўлур? деб сўрарлар. Унинг зикрини сен қандоқ билардинг. Унинг интиҳоси Роббингга хосдир", деб Аллоҳ таоло бу куннинг қачон бўлишини фақат ўзигагина хослигини таъкидлаб ўтади.

Абдуллоҳ ибн Умар р.а. ривоят қилинган ҳадисда ҳам Жаброил алайҳиссалом келиб Пайғамбаримиз с.а.в. дан қиёмат ҳақида хабар беришни сўраганида у зот с.а.в "У ҳақда сўралаётган одам сўровчидан кўра билимли эмас" деган жавобни берадилар (Имом Муслим, Имом Абу Довуд, Имом Термизий ва Имом Насаийлар ривоятлари). Яъни ушбу ҳадиси шарифдан ҳам кўриниб турибдики хатто Аллоҳнинг фаришталари ҳам бу кун қачон бўлишидан беҳабардурлар.

Аллох таоло қиёмат қачон бўлиши хақидаги илмни яширгани билан, бизга бу кун яқинлашганда содир бўладиган воқеалар яъни қиёмат аломатларини билдириб ўтган. Қиёмат аломатлари ҳақидаги маълумотлар бизга Қуръони карим ва Пайғамбаримиз ҳадисларида баён қилинган.

Ушбу мақоламиз билан биз қиёмат аломлатларига бағишланган рукнимизни бошлаймиз. Бир нечта мақолалар давомида қиёмат кунининг катта ва кичик аломатлари ҳақида сизга батафсил маълумот беришга харакат қиламиз. Мақолаларни тайёрлаш давомида бир нечта манбаълардан фойдаланамиз. Бу соҳада бир нечта китоблар ёзилган бўлиб, улар орасида саҳиҳ ҳадисларга асосланганлари ҳам заиф хадисларда келган аломатларни ўз ичига олганлари ҳам бор. Бизнинг асосий манбаъамиз Имом Анвар ал-Авлақийнинг, Юсуф Ал-Вобилнинг "Ашрат ас-Саъа" номли китоби асосида тайёрланган “Ал-Ахира” номли маърузаларидир. Сабаби бу китобда йиғилган аломатларга саҳиҳ ҳадислардан далиллар келтирилган, заиф ҳадисларда келган аломатлар эса киритилмаган. Шунингдек Шайх Муҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф хазратларининг “Сунний ақийдалар” китоби, Обид қорининг “Қиёмат ва унинг аломатлари” номли маърузалари ва бошқа адабиётлардан ҳам фойдаланиб борамиз.

Аллоҳ таоло бошлаган ишимизни енгил қилсин. Амийн.

Давомини ўқиш